Plastik Maketcilik – I

Kendinize bir hobi arıyor musunuz? Farklı bir şeyler yapmak, el emeği bir ürün ortaya çıkarmak ister misiniz? Ya da masanızın boş bir köşesine veya vitrinize koyup seyir zevki oluşturacak türden bir şeyler yapmak istiyorsanız plastik modelcilik aradığınız hobi olabilir. İster uçak, ister araba, ister gemi, ister bir diaroma olsun, çalışmanızı bitirdiğinizde, eserinize bakıp ve verdiğiniz emeği düşünüp kendinizle gurur duyarsınız. Tabi her konuda olduğu gibi bu işte de belli başlı malzemeler, temel noktalar ve teknikler var. Bu yazımda bende bu zevkli hobiye gönül vermiş biri olarak sizlerle bildiklerimi elimden geldiğince paylaşmaya çalışacağım. Okulumuz havacılık üzerine olduğu için genel olarak uçaklar üzerinden gideceğim ama teknikler ve malzemeler neredeyse diğer bütün araçlar(helikopter, tank, otomobil, gemi, insan vs.) için aynıdır.

Modelciliğe başlarken bilinmesi gereken; model ve oyuncağın farklı kavramlar olmasıdır. Yapılan modeller, bırakın oynamayı, ellenmeyecek kadar kırılgan olur. Bitmiş bir model oynamak için değil, verilen emeğin ve özenin, zevkini duyarak seyretmektir.

İyi bir modelci için temel kavram; yaptığı maketin, gerçeğine azami derecede benzemesidir. Bunun için gerekli olan tek şey çalışırken gösterilen emektir. Yok edilmemiş kalıp çizgileri, taşan yapıştırıcılar, birleştirilen parçaların arasında olan ve gerçek araçta olmayan boşluklar, boyada fırça-parmak izleri, decallerin (çıkartmaların) yanlış yapıştırılması vb. şeyler maketi kötü gösterir. Tabi ki ilk başlanıldığında bu tarz hatalar olacaktır. Önemli olan yapılan her makette yapılan hataları görerek, bir dahakinde aynı hataları yapmamaktır.

Bunun dışında modelcilik, iyi bir gözlem ve araştırma gerektirir. Örneğin; F-4 Phantom uçağının Türk Hava Kuvvetleri için bir maketini yapmak isteyen modelci, F-4 uçağının hangi versiyonunun Türk Hava Kuvvetleri’nde kullanıldığını bilmelidir. Hava Kuvvetleri’nde kullanılan versiyon F-4E’dir. Eğer F-4 C/D yaparsa gerçeğine uygun olmaz.

Neredeyse kusursuz bir F-14 Tomcat örneği
Neredeyse kusursuz bir F-14 Tomcat örneği

 

Gelelim maket yapmak için gerekli olan malzemelere. Bu bölümde makete başlamak için gereken malzemeleri anlatacağım.

Maket: Plastik maketlerin çoğu polystrene plastik denen bir malzemeden, enjeksiyon denen bir teknikle yapılır. Polystrene kolayca şekillenebilen, kesilebilen, yapıştırılabilen, boyanabilen, zımparalanabilen bir plastiktir. Yumuşak olduğu için detay göstermede idealdir.

Markalara gelirsek, çeşitler fazladır: Revell, Hasegawa, Tamiya, Airfix, Italeri, Heller, Academy… Hepsinin kalitesi birbirine göre değişir ve neredeyse bütün araçlardan üretirler. Aynı uçağı, aynı ölçekte üreten ama farklı detaylara sahip farklı markalı modeller de vardır. Bununla beraber aynı marka, aynı uçak ama farklı detay ve fiyatlarda olan modeller de vardır. Ülkemizde genel olarak Revell’i, D&R mağazaları sayesinde kolaylıkla bulabiliriz. Onun dışında sadece maketçilik üzerine olan mağazalar da vardır. Bu mağazalarda maket dışında gerekli bütün malzemeler de bulunabilir. Bunlardan biri Hobbytime mağazasıdır. Sadece Ankara ve İzmir’de şubesi olup internetten de alışveriş yapılabilir.

Maket kutusunda genel olarak parçaların bağlı olduğu parça kalıpları, yapım kılavuzu ve decal kağıdı bulunur. Bazı kutularda yapıştırıcı ve boya bulunsa da genellikle ayrıca satılır. Yapım kılavuzlarında parçaların nasıl, nereye birleşeceği; nerelerin, ne renge, nasıl boyanacağı ve decallerin nereye yapıştırılacağı anlatılır.

Ölçeklere gelirsek bir sürü farklı ölçek çeşidi vardır. Ölçek, modeli yapılan aracın kaç kere küçültüldüğünü gösterir. 1/72 bir uçak aslına göre 72 kere küçültülmüştür. Paydadaki rakam büyüdükçe detaylar azalır.

1/16: Bu ölçek en çok insan maketi için kullanılır.

1/24-25: Bu ölçekte genel olarak arabalar, kamyonlar ve bazı askeri araçlar için kullanılır.

1/32-35: Genel olarak tanklar ve bazı jetler için de kullanılır.

1/48: Askeri uçakların detaylarını en iyi gösteren ölçektir fakat bombardıman ve yolcu uçakları için fazla büyük olur.

1/72: Çoğu modelcinin uçaklar için favori ölçeğidir. Az yer kaplar, yapması nispeten daha kolaydır. Neredeyse her uçak türünde bulunur.

1/144: Başlangıç için önerilen ölçeklerdendir. Askeri jetler için çok küçüktür ama yolcu ve bombardıman uçakları için en uygun ölçeklerden biridir.

Son olarak seçim konusuna değinmem gerekirse, ne yapılacağı iyi seçilmelidir. 1/72 ölçek küçük bir askeri eğitim jeti (Albatros, BAe Hawk vs.), WW2 avcı uçakları (P-51 Mustang, BF-109 vs.) veya 1/144 ölçek normal savaş jetleri (F-15 Eagle, SU-47 Berkut vs.) başlangıç için hem uygun fiyatlı olur hem de kolay oldukları için rahatça bitirilir.

Maket yapıştırıcısı: Yapıştırıcı, maketler için özel üretilen bir yapıştırıcı olmalıdır. Bunlar sürüldüğü yerde plastiği biraz eriterek birbirine kaynatır. Bunun dışında Japon yapıştırıcı da ilk maket için fena olmaz. Başlangıç için Revell’in iğne uçlu yapıştırıcısı en uygun olanıdır.

Maket bıçağı: Maket bıçağını genel olarak parçalarımızı kalıptan ayırmak için kullanıyoruz. Eğer elimizle ayırırsak parça kırılabilir, çatlayabilir veya eğilebilir. Bu istemeyeceğimiz sonuçlar doğurabilir. Ayrıca varsa parçalar üzerindeki çapakları temizlemek içinde kullanılır.

Cımbız: Cımbızı, ulaşılması güç yerlerde kullanıyoruz. Bunun için ucu eğik olanlar en iyi sonucu verir.

Zımpara: Farklı ölçeklerde birkaç tane zımpara gerekiyor. Yine çapak temizlemek için veya gereksiz olan bir bölümü yok etmek için kullanılır.

Putty(macun): Özel maket macunu, parçaları birleştirdiğimizde ortaya çıkan gereksiz boşlukları doldurmak için kullanılır. Macun kuruduktan sonra istenmeyen bölümleri zımparayla yok edilir. Aynı zamanda Japon yapıştırıcı da bazı küçük yerlerde dolgu için kullanılır.

Fırça: Fırça olarak 3-4 tane farklı numaralı gerekiyor. 0 veya 1 numara küçük, ince detaylar için kullanılırken 9-10 numara gövde boyamalarında kullanılır. Boyamanın temiz olması için fırçanın kalitesi de çok önemlidir. Genelde samur fırçalar tavsiye edilir.

Boya: Boya konusu çok fazla çeşit var. En kolay bulunan olarak Revell boyalardan gidersem, iki farklı çeşidi var: Aqua color ve email color. Aqua, adı üstünde suyla inceltilen bir boya. Email ya da enamel, tinerle inceltilir. Boyada amaç, olabildiğince inceltilmiş olup makete sürüldüğünde detayların gözükmesi. Bunun içinde inceltme yaparken boyanın, süt kıvamına gelmesi gerek. Bu açıdan aqua boyalar daha sağlıklı ve temiz oluyor. Ayrıca arabalar için özel maket sprey boyaları ya da yapı marketlerde satılan sprey boyalar iş görür.

Revell boya demişken şundan da bahsedeyim: Revell kitlerin yapım kılavuzlarında gereken boyaların kodları var. Bu kodlar boyaların kapaklarında yazar. Hangi boya gerekiyorsa bu sayede kolayca bulabiliyoruz. Aynı şekilde diğer markalarda aynı olay geçerlidir. Fakat Revell dışındaki maketlerde Revell boyaların kodları yer almaz. Örneğin Hasegawa maketlerinde farklı boya markalarının kodları yer alır.

Bu arada boya yaparken fırçayı hep tek yöne sürmemiz gerekir. Nedeni de olabildiğince az fırça izi bırakmaktır.

Maskeleme bandı: Bunu boyanmasını istemediğimiz yerlerde kullanıyoruz. Özellikle kanopi ve farklı kamuflajlı uçaklarda kullanışlı oluyor.

Airbrush: Airbrush, boya tabancasıdır. Tabanca ve kompresörden oluşur. Maket boyamada en iyi sonucu airbrush verir. Özellikle kamuflajlı uçaklarda, askeri araçlarda ve tanklarda mükemmel olur. Ama airbrush hem maliyetli hem de yetenek isteyen bir sistem. Ben daha fırçayla boyama yaptığım için airbrush hakkında fazla bilgim yok. Bu sadece tabancası:

Vernik: Maketin boyaması bittikten sonra parlak vernik-decal-maketin gerçeğine göre parlak yada mat vernik atılır. Bunun için de özel maket vernikleri vardır. Boyadan sonra parlak vernik atılmasının sebebi; decaller için düz bir zemin yaratmaktır. Ayrıca decalin üstüne vernik atınca, decal dış etkenlerden korunur, daha uzun ömürlü olur. Tabi bu uygulama, ilk maket için pek gerekmez.

 

Kaynak:

Kaynak 1  – Kaynak 2

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *


Hakkımızda

21 Mart 2012 tarihinde, gençlere havacılık sevgisini aşılamak ve havacılık alanında faaliyetler yürütmek amacıyla Türk Hava Kurumu Üniversitesi’nin ilk öğrenci topluluğu olarak kurulan ANKA Havacılık ve Uzay Topluluğu, kuruluşundan bu yana havacılık ve uzay alanında yaptığı çalışmalar ile kısa sürede ilgi çekmiş, Türk Hava Kurumu Üniversitesi’nin en büyük ve en köklü öğrenci kulübü konumuna erişmiştir.


İLETİŞİME GEÇİN

BİZİ ARAYIN



Son Haberler

6 Eylül 2017
25 Ağustos 2017
11 Ağustos 2017


Abone Olun !



Kategoriler